Bilgisayarın Başlangıç Hızını Artırma

Güç tuşuna bastıktan sonra masaüstünün gelmesi dakikalar sürüyorsa sorun genelde donanımda değildir. Çoğu durumda arka planda açılmayı bekleyen program yığını suçludur. Bilgisayar başlangıç yavaş hâle geldiğinde çözüm de çoğunlukla ücretsizdir: neyin otomatik başladığını görmek ve gereksizleri kapatmak. Aşağıdaki adımları sırayla uygularsanız fark ilk yeniden başlatmada belli olur.

Önce Ölçün: Açılış Gerçekten Ne Kadar Sürüyor?

Tahminle uğraşmayın. Bir referans alın, sonra karşılaştırın.

• Telefonunuzda kronometre tutun. Güç tuşundan masaüstündeki ilk tıklanabilir ana kadar sayın.
• Görev Yöneticisi'ni açın (Ctrl + Shift + Esc). Başlangıç uygulamaları sekmesine geçin.
• "Başlangıç etkisi" kolonuna bakın. Yüksek, Orta, Düşük olarak sıralanır.
• "Son BIOS süresi" değerini not edin. Bu, işletim sistemi devralmadan önceki süredir.

Son BIOS süresi 3-5 saniye civarındaysa donanım tarafı normaldir. Ama masaüstü 60 saniye sonra kullanılabilir hâle geliyorsa problem yazılım tarafındadır. Eğer BIOS süresi 20 saniyeyi aşıyorsa hızlı önyükleme ayarları ve takılı USB aygıtları gözden geçirilmelidir.

Hangi Kayıt Anlam Taşır?

Görev Yöneticisi tek kaynak değil. Bazı görevler farklı yerlerde saklanır:

• Görev Zamanlayıcı: Bazı güncelleyiciler kendini buraya yazar. "Oturum açıldığında" tetiklenen görevleri inceleyin.
• Hizmetler: services.msc üzerinden "Otomatik" başlayan servisleri görebilirsiniz.
• Başlangıç klasörü: Çalıştır penceresine shell:startup yazın. Buradaki kısayollar doğrudan açılışta çalışır.

Başlangıç Programlarını Doğru Şekilde Ayıklama

Her şeyi kapatmak iyi bir fikir değil. Bazı girdiler sistemin işleyişi için gerekli. Şu mantıkla ilerleyin.

Devre dışı bırakmakta rahat olabileceğiniz türler:

• Bulut senkronizasyon istemcileri — dosyalarınıza sürekli erişmiyorsanız gerektiğinde elle açabilirsiniz. Bulut depolama hizmetlerini yoğun kullananlar bunu istisna tutsun.
• Oyun platformları ve mağaza uygulamaları.
• Yazıcı, tarayıcı ve kamera yardımcı yazılımları.
• Ofis paketlerinin "hızlı başlatıcı" bileşenleri.
• İletişim uygulamaları. Gerekirse arama gelince açarsınız.
• Grafik kartı kontrol panelleri — sürücü ayrıdır, panel açılışta gerekmez.

Ellemeyin:

• Antivirüs ve güvenlik duvarı bileşenleri.
• Dokunmatik yüzey, klavye düzeni veya ses sürücüsü yardımcıları.
• Şifre yöneticiniz — tarayıcı eklentisiyle bütünleşik çalışıyorsa açık kalması pratiktir.
• VPN istemcisi, kurumsal ağa bağlanıyorsanız.

Değişikliği tek seferde toptan yapmayın. Üç-dört girdiyi kapatın, yeniden başlatın, ölçün. Bir şey bozulduysa hangi girdinin sorumlu olduğunu bilirsiniz.

Adım Adım Uygulama

1. Görev Yöneticisi'nde "Başlangıç etkisi" kolonuna göre sıralayın.
2. En üstteki "Yüksek" etiketli girdilere odaklanın.
3. Tanımadığınız bir isim varsa sağ tıklayıp "Dosya konumunu aç" ile hangi programa ait olduğunu görün.
4. Kapatmaya karar verdiğinizde sağ tık, "Devre dışı bırak". Bu silme değildir, geri alınabilir.
5. Yeniden başlatın ve süreyi tekrar not edin.

Diskte ve Bellekte Sıkışan Yerleri Açın

Başlangıç listesi temizlendiği hâlde açılış hâlâ yavaşsa depolama tarafına bakın.

• Boş alan: Sistem diskinde en az %15 boş alan bırakın. Doluluk arttıkça sayfa dosyası ve geçici klasörler sıkışır, açılış uzar. Sabit disk alanını boşaltma yöntemleri burada doğrudan işe yarar.
• Disk türü: Mekanik disk kullanıyorsanız açılışta rastgele okuma sınırınız var. SSD geçişi, tek başına diğer tüm ipuçlarından fazla etki eder.
• Geçici dosyalar: Depolama ayarlarından geçici dosya temizliğini çalıştırın. Windows.old klasörü varsa ciddi yer kaplar.
• Bellek baskısı: 8 GB altındaki sistemlerde açılıştan hemen sonra bellek doluysa sistem takas dosyasına yönelir ve masaüstü tepki vermez. Bellek temizleme yöntemleri geçici rahatlama sağlar, kalıcı çözüm başlangıç listesini kısaltmaktır.

Tarayıcı ve Oturum Kurtarma Tuzağı

Çoğu kullanıcı tarayıcıyı otomatik açtırıyor ve 20 sekmeyle oturumu geri yükletiyor. Bu, açılışın en pahalı kısmı olabilir. İki ayarı kontrol edin:

• Tarayıcının başlangıçta açılmasını kapatın.
• "Kaldığın yerden devam et" seçeneğini yeni sekmeyle değiştirin. Sık kullandığınız siteleri yer imlerinde tutun. Tarayıcı hızlandırma tarafında eklenti sayısını azaltmak da açılışa yansır.
• Windows'un "yeniden başlatmadan sonra uygulamaları geri yükle" ayarını oturum açma seçeneklerinden kapatın.

Sistem Tarafındaki İnce Ayarlar

Son aşamada sistemin kendi davranışını düzenleyin.